Maurice Swirc

In 2001 vond de eerste Breda Hippique plaats in natuurgebied ‘t Hout. Dit paardensportevenement zou hier slechts eenmalig een plek krijgen, beloofde het Bredase gemeentebestuur aan lokale milieuclubs. Begin juli beleefde het evenement er zijn vierde editie en voor volgend jaar staat het er weer gepland.De bestuursrechter in Breda stelde onlangs vast dat de juridische basis van de vergunning niet deugt. De gemeente lijkt daar niet van onder de indruk en is al bezig met een juridische vluchtroute. 

Het geldende bestemmingsplan biedt geen ruimte voor het evenement in het natuurgebied. De gemeente verleent daarom tot in 2007 een vrijstelling van het bestemmingsplan. De voorlopige voorziening verbiedt echter in 2003 een dergelijke meerjarige vrijstelling. De gemeente moet elk jaar opnieuw beslissen over het evenement. 

In april 2004 gaat de gemeentelijke bezwaarcommissie nog verder: de vrijstelling uit 2003 had helemaal niet mogen worden verleend. De gemeente acht dit advies voor de vrijstellingsprocedure voor 2004 niet relevant en verleent in juni gewoon vrijstelling voor de Breda Hippique in juli. ‘De gemeente heeft het natuurlijk bewust zo krap gepland. Nu konden ze zeggen, dat het te kort dag was om de vrijstelling te weigeren. Heel bedenkelijk’, zegt Nol Verdaasdonk van milieuclub Behoud ‘t Hout. Zijn organisatie en milieugroep De Groene Koepel vragen intussen schorsing van het vrijstellingsbesluit bij de Bredase bestuursrechter. De natuurbeschermers benadrukken dat de vijftigduizend bezoekers van het evenement schade veroorzaken aan het natuurschoon waarin broedvogels huizen, onder meer door allerlei troep achter te laten. 

Volgens de gemeente valt die schade reuze mee. Verder wijst het bestuur erop dat zoals de wet vereist bij een vrijstelling als de onderhavige uitzicht is op een andere locatie waar de Hippique in de toekomst kan plaatsvinden. Het betreft de Bavelse Berg, weliswaar een veel minder mooie plek, maar een locatie waar zowel de gemeente, de paardensportorganisatie en de natuurclubs mee kunnen leven. 

De rechter oordeelt op 25 juni dat de bezwaarmakers niet voldoende hebben aangetoond dat de natuur ernstig wordt geschaad. Daarentegen is er wel grote schade voor Breda Hippique als het evenement op het laatste moment wordt verboden. Het verzoek om een voorlopige voorziening wordt afgewezen. Wel plaatst de bestuursrechter vraagtekens bij de juridische basis van het vrijstellingsbesluit. De gemeente spreekt over een toekomstige locatie bij de Bavelse Berg, maar het is helemaal niet zeker of die locatie er komt, aangezien het nog moet worden besproken in de gemeenteraad. De gemeente maakte derhalve ten onrechte gebruik van de zogenaamde artikel 17 procedure, oordeelt de rechter. Verantwoordelijk VVD-wethouder Jacques Niederer liet inmiddels weten in dagblad BN De Stem dat hem nu ook duidelijk is dat gebruik van de artikel 17 procedure niet kan. Maar hij heeft meteen al een juridische vluchtroute: de artikel 19 procedure waarbij middels een vrijstelling wordt vooruitgelopen op toekomstig ruimtelijk beleid. 

Een paar weken geleden stond in deze rubriek hoe het Bredase gemeentebestuur door de Raad van State hardhandig werd teruggefloten wegens een slechte juridische basis voor een geplande grote nieuwbouwwijk. De gemeente had onder meer ten onrechte gesteld dat oplossingen voor de grote verkeersproblemen later wel werden verzonnen. De gang van zaken rondom de Breda Hippique bevestigt het beeld van Breda als een gemeente die wel erg soepel omgaat met juridische regels.

Verschenen als juridische column in Binnenlands Bestuur op 6 augustus 2004.